In tijden waarin steeds meer AI gebruikt wordt, vragen we ons af: wat is de toekomst van de advocaat? Tijdens het Nationaal AI & Data congres gaat Ot van Daalen in op deze vraag. Hij bespreekt waar de risico's en kansen liggen voor advocaten. 

Tijdens het congres zijn ook Astrid Sixma, Menno Weij, Eliëtte Vaal, Tycho de Graaf, Elgar Weijtmans, Marc Boom en Peter Backx aanwezig. U kunt zich nog aanmelden voor dit congres. 

Rb. Den Haag 10 maart 2026, RB 4168; ECLI:NL:RBDHA:2026:4825 ([eiser] tegen Innova). Een consument procedeert tegen Innova Energie B.V. naar aanleiding van de overname van het klantenbestand van SEPA Green Energy B.V. Innova nam op 22 december 2021 klanten van SEPA over in het kader van de destijds geldende regelingen voor de leveringszekerheid van elektriciteit en gas. Centraal staat de vraag of bij een vrijwillige overdracht van het klantenbestand ook de bestaande leveringsovereenkomsten, inclusief de daarin opgenomen voorwaarden en tarieven, op de overnemende energieleverancier overgaan. Als dat niet het geval is, rijst de vraag welke rechtsverhouding tussen de nieuwe leverancier en de consument ontstaat en welke betalingsverplichtingen daaruit voortvloeien. Daarbij is ook van belang of bij het ontstaan van een nieuwe overeenkomst de wettelijke (pre)contractuele informatieverplichtingen gelden en of sprake kan zijn van een oneerlijke handelspraktijk. In een eerder tussenvonnis had de kantonrechter aangekondigd hierover prejudiciële vragen aan de Hoge Raad te willen stellen. Nadat partijen op de conceptvragen hebben gereageerd, stelt de kantonrechter de definitieve vragen vast.

Rb. Noord-Holland 9 september 2026, RB 4167; ECLI:NL:RBNHO:2026:12058 ([eiser] tegen [gedaagde]). Een kredietverstrekker heeft een consument gedagvaard wegens het niet nakomen van een kredietovereenkomst. De consument had € 5.000 geleend om een huisuitzetting te voorkomen. Partijen waren overeengekomen dat de consument gedurende tien maanden € 800 per maand aan rente en aflossing zou betalen, wat volgens de kantonrechter neerkomt op een kredietvergoeding van 60%. Daarnaast bevat de overeenkomst een boetebeding van € 500 per betalingsachterstand en € 50 voor iedere dag dat deze voortduurt, evenals een verplichting om alle daadwerkelijk gemaakte incassokosten te vergoeden. De kredietverstrekker vordert na wijziging van eis € 11.900 aan hoofdsom, vermeerderd met onder meer incassokosten, contractuele boetes, rente en proceskosten. Omdat de consument niet in de procedure is verschenen, onderzoekt de kantonrechter ambtshalve of de kredietovereenkomst voldoet aan de dwingendrechtelijke regels ter bescherming van consumenten.

Rb. Limburg 2 september 2026, RB 4166; ECLI:NL:RBLIM:2026:7953 ([eisende partij] tegen Europe-Vans). Een consument heeft een procedure aangespannen tegen autohandelaar Europe-Vans B.V. naar aanleiding van de aankoop van een Fiat Doblò voor € 5.989,50. Bij de aankoop moest zij een zogenoemd Excellent-pakket van € 1.687,95 afnemen, waarin onder meer een APK-keuring, een onderhoudsbeurt, drie maanden garantie en twaalf maanden bescherming bij non-conformiteit waren opgenomen. Daarnaast bracht Europe-Vans € 595 in rekening voor de vervanging van een gebrekkige distributieriem. Volgens de consument heeft Europe-Vans zich schuldig gemaakt aan oneerlijke handelspraktijken door wettelijke consumentenrechten als betaalde extra diensten aan te bieden en haar onvoldoende te informeren over haar recht op kosteloos herstel. Verder stelt zij dat de bus non-conform was vanwege ontbrekende certificering van de CNG-tanks en dat Europe-Vans haar had moeten informeren over de fiscale gevolgen van het ombouwen van de bus tot camper. Zij vordert onder meer terugbetaling van de kosten van het Excellent-pakket, de distributieriem en de belasting van personenauto's en motorrijwielen (bpm), evenals verschillende schadevergoedingen.

Er wordt steeds meer gebruik gemaakt van AI, maar dit kan ook tot schade van grote omvang leiden. Tijdens het Nationaal AI & Data congres gaan we samen met Eliëtte Vaal (The Data Lawyers) in op massaschadeclaims met betrekking tot AI en IE. Daarbij bespreken we ook de vraag of de inputdata gebruikt mocht worden.

Tijdens het congres zijn ook Menno Weij, Astrid Sixma, Tycho de Graaf, Ot van Daalen, Elgar Weijtmans, Marc Boom en Peter Backx aanwezig. U kunt zich nog aanmelden voor dit congres. 

Rb. Noord-Holland 31 december 2025, RB 4165; ECLI:NL:RBNHO:2025:15703 ([eiser 1] c.s. tegen bestuurders T.V.P. Vastgoed). Drie particuliere kopers en een vennootschap hebben procedures aangespannen tegen de (indirect) bestuurders van T.V.P. Vastgoed B.V. (TVP) wegens de verkoop van landbouwgrond in Amsterdam-Noord. TVP had de kavels via internetadvertenties, een brochure en verkoopgesprekken aangeprezen als aantrekkelijke investeringen met potentie voor toekomstige woningbouw. In de brochure werd onder meer gesproken over een veilige manier om vermogen te laten groeien, een verwachte opbrengst van € 400 per vierkante meter en een looptijd van twee tot vijf jaar. Volgens de kopers gaf TVP daarmee een misleidend beeld van de ontwikkelingsmogelijkheden en het verwachte rendement, terwijl onvoldoende werd gewaarschuwd voor de risico's van grondspeculatie. Ook zou TVP onvoldoende duidelijk hebben gemaakt dat zij de grond kort voor de verkoop voor € 35 per vierkante meter had gekocht en vervolgens voor € 117 tot € 150 per vierkante meter had doorverkocht. De kopers beroepen zich op vernietiging van hun koopovereenkomsten wegens oneerlijke handelspraktijken dan wel dwaling. Omdat TVP inmiddels door middel van een turboliquidatie is ontbonden, spreken zij haar (indirect) bestuurders persoonlijk aan.

Rb. Amsterdam 15 oktober 2026, IEF 23958; RB 4176; ECLI:NL:RBAMS:2026:9897 (Lawbooks tegen Athena). De voorzieningenrechter van de rechtbank Amsterdam heeft de vorderingen van Lawbooks tegen AthenaStudies wegens vermeende misleidende handelspraktijken via WhatsAppgroepen afgewezen. Beide ondernemingen bieden commerciële studieondersteuning aan en maken voor hun marketing gebruik van WhatsAppgroepen voor studenten. Volgens Lawbooks maakt Athena gebruik van verhulde reclame, gefingeerde studentenprofielen en gescripte gesprekken waarin haar eigen diensten worden aangeprezen en die van Lawbooks in een negatief daglicht worden gesteld. De Reclame Code Commissie had AthenaStudies in 2024 al aangesproken op misleidende reclame via WhatsAppgroepen. 

De afgelopen tijd was in het nieuws dat AI agents kunnen 'samenzweren' tegen hun makers. Vooral nu steeds vaker gebruik wordt gemaakt van AI agents is het van belang om de risico's hiervan te onderzoeken. Tijdens het Nationaal AI & Data congres gaan we in op hoe die AI agents overeenkomsten kunnen sluiten en wat er gebeurt als ze iets doen dat de gebruiker ervan niet wilde. Tycho de Graaf (Universiteit Leiden) bespreekt de laatste ontwikkelingen.

Tijdens het congres zijn ook Menno Weij, Astrid Sixma, Eliëtte Vaal, Ot van Daalen, Elgar Weijtmans, Marc Boom en Peter Backx aanwezig. 

Rb. Noord-Holland 1 oktober 2025, RB 4164; ECLI:NL:RBNHO:2025:11343 ([eiser 1] c.s. tegen [gedaagde]). Elf consumenten hebben een procedure aangespannen tegen de voormalige eigenaar van een webwinkel wegens misleidende consumentenbeoordelingen en schending van wettelijke informatieverplichtingen. Op de productpagina's van de webwinkel werd een Trustpilot-beoordeling van 4,5 sterren op basis van 733 reviews getoond, terwijl volgens de gegevens van Trustpilot 94% van de beoordelingen één ster gaf. Daarnaast werden positieve beoordelingen als recent en geverifieerd gepresenteerd, terwijl dezelfde beoordelingen al maanden eerder op de website stonden. Volgens de consumenten waren deze beoordelingen misleidend en had de webwinkelier onvoldoende informatie verstrekt over onder meer het herroepingsrecht, de retourkosten en zijn identiteit en contactgegevens. Zij stellen dat zij de producten zonder deze handelspraktijken niet zouden hebben gekocht en vorderen daarom vernietiging van de koopovereenkomsten en terugbetaling van de betaalde koopsommen. De webwinkelier betwist dat sprake was van misleiding en voert aan dat de beoordelingen afkomstig waren van daadwerkelijke klanten en dat de afwijkende scores door een technische storing werden veroorzaakt.

Rb. Rotterdam 24 juli 2026, RB 4163; ECLI:NL:RBROT:2026:10512 ([eisers] tegen [gedaagde]). Twee consumenten hebben een aannemer aansprakelijk gesteld omdat deze bij de bouw van hun nieuwbouwwoning in 2019 zonder hen daarover te informeren een zwaardere elektriciteitsaansluiting van 3x35 ampère heeft laten realiseren in plaats van de gebruikelijke aansluiting van 3x25 ampère. Volgens de aannemer was de zwaardere aansluiting noodzakelijk vanwege de door de consumenten gewenste warmtepomp en zonnepanelen. De consumenten stellen echter dat zij niet zijn geïnformeerd over de noodzaak van deze aansluiting en de daarmee gepaard gaande hogere aansluit- en netbeheerderskosten. Pas in augustus 2024 ontdekten zij dat de hogere kosten werden veroorzaakt door de zwaardere aansluiting. Zij stellen dat de aannemer zijn informatieverplichtingen heeft geschonden en daarmee onrechtmatig heeft gehandeld. De consumenten vorderen een verklaring voor recht en € 6.367,54 aan schadevergoeding, vermeerderd met rente en buitengerechtelijke kosten.